82. rocznica Powstania Warszawskiego: program obchodów w Grudziądzu

1 sierpnia o godzinie 17.00 w Grudziądzu zabrzmią syreny, a pod pomnikiem gen. Tadeusza „Bora” Komorowskiego mieszkańcy oddadzą hołd bohaterom 82. rocznicy wybuchu Powstania Warszawskiego. To będzie centralny punkt kilkudniowych uroczystości, które organizują miasto, Garnizon Grudziądz oraz Światowy Związek Żołnierzy Armii Krajowej.

Harmonogram uroczystości – od wystawy po symboliczną minutę ciszy

Obchody rozpoczynają się już 31 lipca. W Gmachu Głównym Muzeum im. ks. dr Władysława Łęgi przy ul. Wodnej 3/5 otwarta zostanie wystawa planszowa „Leopold Okulicki – ostatni dowódca Armii Krajowej”, która potrwa do 9 sierpnia. Tego samego dnia o godz. 17.00 Mirosław Sprenger z Instytutu Pamięci Narodowej wygłosi wykład „Powstanie Warszawskie’44”.

Kluczowym momentem będzie 1 sierpnia o godz. 17.00 – Godzina „W”. Uroczystość patriotyczna z asystą Wojska Polskiego odbędzie się przy pomniku gen. Tadeusza „Bora” Komorowskiego (ul. gen. Józefa Hallera 37, przy Bursie Szkolnej). Program przewiduje:

• dźwięk syreny i minutę ciszy,
• podniesienie flagi państwowej na maszt,
• odśpiewanie hymnu państwowego,
• odczytanie Apelu Pamięci,
• złożenie kwiatów pod pomnikiem.

Następnego dnia, 2 sierpnia o godz. 12.00, odbędzie się złożenie wiązanek kwiatów i zniczy pod symbolicznym miejscem pochówku przedwojennego prezydenta Grudziądza – Józefa Włodka na Cmentarzu Garnizonowym przy ul. 18. Pułku Ułanów Pomorskich.

Historyczny kontekst – 63 dni heroicznego zrywu

Powstanie Warszawskie wybuchło 1 sierpnia 1944 roku o godzinie 17.00 na rozkaz gen. Tadeusza „Bora” Komorowskiego. Była to największa akcja zbrojna podziemia w okupowanej przez Niemców Europie. Celem powstańców było wyzwolenie Warszawy spod okupacji niemieckiej i przejęcie kontroli nad miastem przed wkroczeniem Armii Czerwonej. Walki trwały 63 dni – do 3 października 1944 roku.

Bilans jest tragiczny: według szacunków zginęło od 16 do 18 tysięcy żołnierzy Armii Krajowej oraz od 150 do 180 tysięcy cywilów. Po kapitulacji Niemcy doszczętnie zniszczyli Warszawę. Przez lata władze komunistyczne brutalnie zwalczały pamięć o powstaniu. Dopiero w wolnej Polsce przywrócono należne miejsce bohaterom. W 2009 roku Sejm ustanowił 1 sierpnia Narodowym Dniem Pamięci Powstania Warszawskiego.

W hołdzie bohaterom Powstania Warszawskiego – tym, którzy w obronie bytu państwowego, z bronią w ręku walczyli o wyzwolenie stolicy, dążyli do odtworzenia instytucji niepodległego Państwa Polskiego, sprzeciwili się okupacji niemieckiej i widmu sowieckiej niewoli zagrażającej następnym pokoleniom Polaków.

Preambuła ustawy Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej

Lokalny wymiar pamięci – Grudziądz i jego bohaterowie

Grudziądz od lat aktywnie włącza się w upamiętnienie zrywu warszawskiego. Symboliczny gest stanowi złożenie kwiatów przy grobie przedwojennego prezydenta miasta Józefa Włodka – postaci związanej z historią Grudziądza w trudnym okresie wojny. Pomnik gen. Tadeusza „Bora” Komorowskiego, przy którym odbędzie się główna uroczystość, znajduje się na terenie miasta i jest miejscem corocznych hołdów.

W organizację obchodów zaangażowani są: prezydent Grudziądza Maciej Glamowski, dowódca Garnizonu Grudziądz płk Krzysztof Sitek oraz prezes Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej Koło Grudziądz Dariusz Miller. Ich wspólne zaproszenie skierowane jest do wszystkich mieszkańców, którzy chcą oddać cześć bohaterom. To dowód, że pamięć o powstaniu żyje nie tylko w stolicy, ale i w regionie.

Informacje przekazał Urząd Miejski w Grudziądzu.