Rząd zwiększa finansowanie in vitro. W dwa lata urodziło się 15 tys. dzieci

Większy budżet programu i bilans po dwóch latach

Rząd zdecydował o zwiększeniu rocznego finansowania programu in vitro z 500 mln zł do 600 mln zł. To najważniejsza zmiana ogłoszona przy okazji podsumowania dwóch lat funkcjonowania programu, który został przywrócony przez obecny gabinet. Skala działania jest już wyraźnie widoczna w danych: w ciągu dwóch lat dzięki temu rozwiązaniu urodziło się 15 tys. dzieci, a wsparciem objęto 40 tys. par. Z punktu widzenia rodzin oczekujących na rozpoczęcie leczenia oznacza to zarówno większą dostępność, jak i większą przewidywalność programu w kolejnych latach.

Spotkanie z rodzinami, które skorzystały z finansowanego przez państwo leczenia, odbyło się w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów. Wydarzenie miało symboliczny charakter, ponieważ było połączone z drugimi urodzinami programu. Była to zarazem okazja do przedstawienia bilansu po dwóch latach oraz pokazania, że program nie jest pojedynczym działaniem, ale częścią szerszej polityki rodzinnej państwa. W praktyce oznacza to, że poza samym dostępem do procedury in vitro rząd wskazuje również na inne instrumenty wsparcia dla rodziców po narodzinach dziecka.

"Wiem, co oznacza radość rodzica, zwłaszcza po długim oczekiwaniu na wymarzone dziecko. Każdy wysiłek jest wart tego szczęścia"

Donald Tusk, Premier

"To jest jeden z najpiękniejszych Dni Dziecka z dziećmi, które były upragnionym skarbem dla Was wszystkich"

Donald Tusk, Premier

Podkreślany podczas spotkania wymiar społeczny programu wynika także ze skali problemu, z jakim mierzą się rodziny w Polsce. Szacuje się, że z niepłodnością może zmagać się nawet 1,5 mln par. W takim kontekście program in vitro jest przedstawiany jako konkretne narzędzie wsparcia dla osób, które bez pomocy medycznej mają ograniczone szanse na posiadanie dziecka. Jednocześnie zwiększenie budżetu ma ograniczyć ryzyko, że zainteresowanie przewyższy możliwości finansowe programu.

• Po dwóch latach działania programu urodziło się 15 tys. dzieci.
• Wsparciem objęto już 40 tys. par.
• Roczne finansowanie programu wzrosło z 500 mln zł do 600 mln zł.
• Podczas wcześniejszej edycji programu z lat 2013–2016 urodziło się 22 365 dzieci.
• Z niepłodnością w Polsce może mierzyć się nawet 1,5 mln par.

Znaczenie tej decyzji wykracza więc poza sam wzrost wydatków. Dla rodzin planujących leczenie ważny jest harmonogram i stabilność, bo procedury medyczne wymagają czasu, przygotowania oraz pewności, że finansowanie nie zostanie przerwane. Zwiększenie środków już teraz ma stworzyć warunki do dalszego obejmowania wsparciem kolejnych par marzących o dziecku. W ujęciu administracyjnym oznacza to również próbę utrzymania ciągłości programu po okresie jego ponownego uruchomienia.

"Już 40 tys. par jest objętych programem in vitro. Zwiększamy też finansowanie na realizację programu z 500 mln na 600 mln zł rocznie"

Jolanta Sobierańska-Grenda, Minister Zdrowia

Nie tylko procedura medyczna, ale element polityki rodzinnej

Przedstawiciele rządu podkreślają, że program in vitro jest traktowany jako część szerszej strategii demograficznej i rodzinnej. W tym ujęciu samo wsparcie przy narodzinach dziecka nie wyczerpuje obowiązków państwa. Akcent pada również na bezpieczeństwo materialne rodzin, dostęp do opieki zdrowotnej, rozwój usług publicznych oraz rozwiązania, które mają ułatwiać codzienne funkcjonowanie rodziców po narodzinach dziecka. Taki kontekst ma znaczenie, bo pokazuje, że decyzje dotyczące leczenia niepłodności są łączone z dalszymi etapami opieki nad dzieckiem.

"Chcę podkreślić, jak ważne jest, abyśmy wszyscy mobilizowali nasze siły, aby w Polsce było jak najwięcej dzieci. Żeby były bezpieczne i rodzice mieli poczucie bezpieczeństwa materialnego. Od tego zależy nasza przyszłość"

Donald Tusk, Premier

"Naszym zadaniem jest zapewnienie tym maluchom bezpieczeństwa – granic państwa, materialnego, żłobków i możliwość opieki. Pracujemy nad tym każdego dnia"

Donald Tusk, Premier

W tym samym nurcie rząd przypomina o innych rozwiązaniach skierowanych do rodzin z małymi dziećmi. Jednym z nich jest program „Aktywny Rodzic”, określany potocznie jako „babciowe”. W jego ramach rodzice mogą otrzymać do 1500 zł miesięcznie na organizację opieki nad dzieckiem do ukończenia 3. roku życia. To rozwiązanie ma pomóc w łączeniu rodzicielstwa z aktywnością zawodową, co w praktyce bywa jednym z kluczowych wyzwań dla młodych rodzin po narodzinach dziecka.

"Czujemy obowiązek, aby stwarzać rodzicom możliwość łączenia aktywności zawodowej z rodzicielstwem. Dlatego powstało „babciowe”, aby ułatwiać codzienność młodym rodzinom"

Aleksandra Gajewska, Wiceminister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej

Ważnym elementem tego zaplecza są także inwestycje w opiekę instytucjonalną. Według podanych danych 388 gmin zyskało dostęp do żłobków, a w całym kraju utworzono już 45 tys. nowych miejsc opieki dla najmłodszych. Dodatkowo zmodernizowano 918 placów zabaw przy żłobkach, co ma poprawiać warunki codziennego funkcjonowania placówek. Te liczby pokazują, że polityka rodzinna jest budowana równolegle na kilku poziomach: od wsparcia leczenia niepłodności, przez świadczenia pieniężne, po infrastrukturę opiekuńczą.

Uzupełnieniem tych działań pozostaje podwyższenie świadczenia wychowawczego z 500 do 800 zł oraz uproszczenie procedur jego przyznawania. W praktyce dla wielu rodzin oznacza to mniejszą liczbę formalności i wyższe miesięczne wsparcie po narodzinach dziecka. Zestawienie tych rozwiązań z programem in vitro pokazuje, że państwo chce obejmować wsparciem kolejne etapy rodzicielstwa - od starań o ciążę, po organizację opieki nad najmłodszymi. Najbliższe lata pokażą, czy zwiększony budżet do 600 mln zł rocznie przełoży się na dalszy wzrost liczby par korzystających z programu oraz kolejnych urodzeń.

Dane z poprzedniej edycji programu, realizowanej w latach 2013–2016, stanowią tu istotny punkt odniesienia. W tamtym okresie na świat przyszło 22 365 dzieci, czyli liczba porównywalna z populacją średniej wielkości polskiego miasta. Obecny bilans 15 tys. dzieci po dwóch latach pokazuje, że program ponownie osiąga dużą skalę. Dla rodzin czekających na dostęp do leczenia najważniejsze będzie teraz to, czy zwiększone finansowanie zostanie utrzymane i pozwoli na dalsze rozszerzanie pomocy bez zakłóceń terminów i naboru do programu.